(2026 week 4)
Het werd tijd om een keer naar het Amsterdamse filiaal van het Museum van de Geest te gaan, waar ik, naast een tentoonstelling over dierenschilderijen getiteld Animal Therapy, diverse stukken uit de uitgebreide collectie Outsider Art heb bekeken. Met de collega aan de ingang raakte ik aan de praat over de relatie tussen Outsider Art en Officiële Kunst, de Innies en de Outies van het kunstbedrijf zeg maar. Ze zei dat je sommige van de stukken die daar in het H’ART Museum Amsterdam hangen zó zou kunnen verwisselen met stukken uit het Stedelijk Museum en dat niemand daar iets van in de gaten zou hebben.
Ik kan dit alleen maar onderschrijven – fundamenteel kan het verschil tussen beiden niet zijn. Saillant in deze context – en daar werd in de tentoonstelling ook aan gememoreerd – is hoe de nazi’s in de jaren dertig moderne kunstwerken naast die van psychiatrische patiënten hingen om aan te tonen hoe gedegenereerd – entartet – die moderne kunst wel niet was. De tentoonstelling Entartete Kunst in München in 1937 is zelfs de meest bezochte kunsttentoonstelling ooit (–>). Als er in het Stedelijk weer een tentoonstelling komt over dit onderwerp zie ik mooie samenwerkingsverbanden voor me.
Wat dacht u van de vier kattenportretten van Louis Wain die in Animal Therapy te zien zijn? Het is een serie waarin een vergelijkbare weg van figuratief naar abstract wordt afgelegd als in de bomenschilderijen van Piet Mondriaan? (–>) De kattenprenten van Louis Wain waren ooit bijzonder populair, maar zijn net zoals de prenten van Anton Pieck of Rien Poortvliet nooit bij de officiële kunstgeschiedenis ingedeeld. De serie van vier zijn de nummers 1, 2, 6 en 7 uit een reeks van acht, aangelegd door de psychiater dr. Walter Maclay, die daar een psychotisch contactverlies met de werkelijkheid in las. Pieck en Poortvliet zullen het waarschijnlijk nooit tot het Stedelijk brengen, maar Louis Wain, zou ik zeggen, maakt nog een kleine kans.
Voor de volledige serie van acht, zie: Two Men and Eight Cats: Louis Wain, Walter Maclay and the kaleidoscopic cats.
Afbeelding: ©Collectie Museum van de Geest