Het komt regelmatig voor dat iemand die een psychose doorstaan heeft sjamaan wil worden. Het eerste verhaal dat ik daarover gehoord heb was dat van David Lukoff, waar ik op deze website al eerder over heb geschreven. Hij had een stem gehoord die zei ‘Become a healer!’ en, na eerder in zijn leven aan een studie antropologie te zijn begonnen, heeft hij die stem volgend uiteindelijk voor psychologie gekozen. Deze David Lukoff heeft bijgedragen aan de oprichting van een Spiritual Competence Academy en doet goed werk in het begeleiden van mensen die in het grijze gebied tussen psychose en spiritualiteit hun weg trachten te vinden.
Een psycholoog is in zekere zin een moderne sjamaan, en hetzelfde geldt op een iets andere wijze voor ervaringsdeskundigen zoals die in onze tijd door de GGZ steeds meer worden ingezet. Een van de belangrijke dingen om te begrijpen is dat je met een ervaring alléén nog niet gekwalificeerd bent om hulp te bieden. Tussen zelf in hogere sferen te hebben rondgereisd en het kunnen geven van hulp, en dat geldt ongetwijfeld ook voor echte sjamanen, zit nog een heel verschil. Maar psycholoog of ervaringsdeskundige is een modernisering, of een logisch vervolg van een sjamanenroeping.
Maar het kan ook anders lopen. Een heel mooi vervolg op zo’n sjamanenroeping vinden we in het verhaal van Vincent Swierstra, dat op de audiotour van het museum door hemzelf verteld wordt. Altijd al geïnteresseerd geweest in antropologie, in contact gekomen met andere culturen in Azië en Zuid Amerika, is hij op een gegeven moment, zoals hij vertelt, ‘helemaal doorgedraaid in al het spirituele’. Maar daarbij had hij kennis gemaakt met de sarangi, een klein Indiaas strijkinstrument, een soort mystieke viola da gamba waarvan talloze snaren gaan resoneren als je de hoofdsnaren met een strijkstok bespeelt.
Detail van een Sarangi
Vincent vertelt dat hij vroeger vioolles had gehad, maar is nu echt een volleerd sarangist geworden. Hij heeft inmiddels een elektrisch versterkte sarangi gebouwd en speelt mee met diverse opnames. Ik denk dat we nog vaker van hem zullen horen.
Afbeelding: ©Collectie Museum van de Geest.
Kijk hier voor het verhaal over David Lukoff: Sjamaan, genezer of denker?
Vicent Swierdstra is op diverse plaatsen op Internet terug te vinden. Een goed startpunt is zijn eigen website https://vincentswierstra.nl